Debaty sejmoweIII Kadencja

Odpowiedź na interpelację w sprawie kryteriów określania niebezpiecznych ras psów

   W nawiązaniu do interpelacji nr 800 posłów Agnieszki Pasternak i Piotra Gadzinowskiego w sprawie kryteriów określających rasy psów jako niebezpieczne, przedkładam poniższe wyjaśnienia.    Ustawa z dnia 21 sierpnia 1997 r. o ochronie zwierząt (DzU nr 111, poz. 724) w art. 10 ust. 2 nakłada na ministra spraw wewnętrznych i administracji obowiązek wydania rozporządzenia w sprawie wykazu ras psów uznawanych za agresywne oraz warunków wydawania zezwoleń na utrzymywanie psa takiej rasy.    Przedmiotowa ustawa nie definiuje takich pojęć, jak:    a) rasy psa (pies rasowy);    b) agresja.    Wobec tego w projekcie rozporządzenia przyjęto:    Ad a) obowiązujące w zootechnice (hodowli zwierząt) pojęcie rasy - ˝przez pojęcie rasy rozumie się dostatecznie liczną grupę zwierząt tego samego gatunku, zdolną do rozmnażania się, o wspólnym pochodzeniu i charakterystycznych cechach różniących ją od innych ras zwierząt tego samego gatunku, które są wiernie przekazywane potomstwu˝.    Ad b) wobec wielu definicji agresji i typów agresji przyjęto, że psy agresywne to takie, które atakują lub potencjalnie mogą atakować ludzi i zwierzęta (przede wszystkim przedstawicieli własnego gatunku).    Wydaje się ponadto, że przepisy prawa powinny chronić obywateli nie tylko przed bezpośrednim zagrożeniem, lecz także przed obiektywnie usprawiedliwionym poczuciem zagrożenia, jakie psy niektórych ras mogą wzbudzać swym zachowaniem, a nawet samym wyglądem.    Rasy psów powstawały przez bardzo długie lata pracy hodowców (niekiedy przez kilka stuleci), której celem było wyeksponowanie nie tyle cech zewnętrznych (wyglądu, na który zaczęto zwracać uwagę od niecałych 200 lat), ile ich cech psychicznych - szczególnie przydatnych do konkretnych celów. Dzięki tej pracy powstało kilkaset ras psów różniących się między sobą cechami morfologicznymi, a przede wszystkim walorami użytkowymi. I tak istnieje bardzo liczna grupa psów myśliwskich, pasterskich, stróżujących, obrończych, psów przeznaczonych do walki z innymi zwierzętami (bojowe), czy wreszcie psów do towarzystwa. Każda z tych grup, mimo że należą do tego samego gatunku canis familiares, różni się znacznie cechami psychicznymi.    Kryterium, na jakim się oparto przy ustalaniu ras psów uznawanych za agresywne, to:    - kierunek użytkowania danej rasy obecnie lub w nieodległej przeszłości;    - cechy psychiczne wspólne dla danej rasy związane właśnie z kierunkiem użytkowania.    Przede wszystkim uwzględniono psy bojowe, pierwotnie przeznaczone do walki z innymi zwierzętami, które cechują się niezwykłą odwagą, zaciętością, nieustępliwością, popędem do walki. Nieumiejętne obchodzenie się z nimi, niewłaściwe szkolenie, a czasami wręcz w pełni świadome postępowanie właściciela może zrobić z nich bardzo niebezpieczne dla ludzi i zwierząt narzędzie walki.    Druga grupa to psy obrończe. Łatwo poddają się szkoleniu m.in. w kierunku ataku na człowieka. Mają silnie rozwiniętą cechę dominacji, wymagają dużego doświadczenia w ich prowadzeniu, a błędy w wychowaniu i niewłaściwe szkolenie mogą wyzwolić agresję zarówno w stosunku do osób, jak i samego właściciela.    Ostatnia grupa, która została wzięta pod uwagę, to psy pasterskie i stróżujące. Mają one silnie rozwinięty instynkt posiadania, czasami nadmierną skłonność obrony własnego terytorium i stada (w tym przypadku chodzi o rodzinę, w której żyje). W przeszłości pracowały samodzielnie, bez bezpośredniego nadzoru ze strony właściciela, same podejmowały decyzje w sytuacjach zagrożenia. Te cechy sprawiają, że mogą być niebezpieczne dla ludzi i innych zwierząt. Brak znajomości psychiki tych psów, nieumiejętne obchodzenie się z nimi może stwarzać duże zagrożenie dla człowieka, osób obcych i - czasami - dla właściciela.    Minister    Janusz Tomaszewski    Warszawa, dnia 3 lipca 1998 r.