Debaty sejmoweIII Kadencja

Interpelacja w sprawie wpływu ławników na jakość orzecznictwa sądowego

   Szanowny Panie Ministrze! W kierowanych do mnie pytaniach obywateli poruszany jest problem usytuowania instytucji ławnika w systemie orzecznictwa, jej wpływu na jakość orzeczeń sądowych i kosztów jej funkcjonowania.    Zgodnie z art. 47 K.p.c. sąd, rozstrzygając sprawę, orzeka w składzie jednoosobowym. Natomiast w sprawach z zakresu prawa pracy i ubezpieczeń społecznych, w sprawach rodzinnych, z wyjątkiem spraw alimentacyjnych, sąd rozstrzyga w składzie jednego sędziego i dwóch ławników. W sprawach karnych, zgodnie z art. 28 K.p.k., na rozprawie głównej sąd orzeka w składzie jednego sędziego i dwóch ławników, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej.    W trudnej sytuacji sądownictwa polskiego coraz większe zainteresowanie społeczne budzą koszty funkcjonowania tej instytucji i rzeczywisty wpływ na orzecznictwo sądów. W założeniu ustawodawcy ławnicy stanowić mieli w orzekaniu sądów czynnik społeczny nadający ˝ludzki˝ wymiar stosowania prawa.    Ustawa z dnia 27 lipca 2001 r. Prawo o ustroju sądów powszechnych (DzU nr 98, poz. 1070) w art. 158 wyraźnie wskazuje warunki, jakie musi spełnić osoba mająca pełnić funkcję ławnika. Poza warunkami dotyczącymi miejsca zamieszkania i wieku, wspomniany przepis wskazuje, że ławnik posiadać musi obywatelstwo polskie oraz korzystać z pełni praw cywilnych i obywatelskich, a także być osobą o nieskazitelnym charakterze. Ustawa nie wprowadza natomiast cenzusu wykształcenia, który mógłby - w opinii środowisk prawniczych - stanowić istotny element wzmagający świadomość orzeczniczą ławników i tym samym poprawić jakość wkładu ławników w to orzecznictwo.    Panie ministrze, jak kształtują się koszty funkcjonowania ławników w wymiarze sprawiedliwości?    Jak - zdaniem pana ministra - ławnicy wpływają na linię i jakość orzecznictwa sądowego?    Czy, zdaniem pana ministra, konieczne jest wprowadzenie zmian w zakresie usytuowania ławników w systemie orzecznictwa?    Z poważaniem    Poseł Bogdan Lewandowski    Warszawa, dnia 10 kwietnia 2003 r.